Υποστολή της Σημαίας της 1η Στρατιάς σχεδόν στα κρυφά!

Γράφει ο Γιάννης Παπαϊωάννου*

Χωρίς τυμπανοκρουσίες και χωρίς την παρουσία επίσημων φορέων ή του υπουργού Εθνικής Άμυνας ολοκληρώθηκε αυτές τις μέρες η κατάργηση της 1ης Στρατιάς. Σχεδόν στα κρυφά, υπό τον φόβο του πολιτικού κόστους, μπήκε τέλος σε έναν ιστορικό θεσμό που καθόριζε για δεκαετίες τον κοινωνικό, οικονομικό και πολιτισμικό ιστό της πόλης.

Το κλείσιμο της 1ης Στρατιάς δεν αποτελεί απλή διοικητική μεταβολή. Είναι μια ξεκάθαρη πολιτική επιλογή που υποβαθμίζει ουσιαστικά τον ρόλο της Λάρισας στον εθνικό και αναπτυξιακό χάρτη. Η 1η Στρατιά υπήρξε θεσμικός πυλώνας, συμβάλλοντας καθοριστικά στην τοπική οικονομία, στην απασχόληση, στη στρατηγική σημασία της Θεσσαλίας και στην παραγωγή δημόσιας Ιστορίας.

Η ευθύνη για αυτήν την εξέλιξη είναι συγκεκριμένη και βαραίνει τον υπουργό Εθνικής Άμυνας, Νίκο Δένδια, ο οποίος επέλεξε να προχωρήσει στο κλείσιμο της 1ης Στρατιάς, χωρίς καμία ουσιαστική διαβούλευση και χωρίς πρόνοια για τις επιπτώσεις στην τοπική κοινωνία ή στο ανθρώπινο δυναμικό.

Τα του Καίσαρος τω Καίσαρι

Η ίδια νοοτροπία αποτυπώθηκε και στον πρόσφατο νόμο κατά των υπαξιωματικών, που κατατέθηκε, υποστηρίχτηκε από τον Νίκο Δένδια και τελικά ψηφίστηκε, παρά τις μαζικές αντιδράσεις των στρατιωτικών, τις ενστάσεις των φορέων τους και τις χιλιάδες αρνητικές παρεμβάσεις στη δημόσια διαβούλευση.

Και τα δύο δείχνουν έναν υπουργό τυφλωμένο από μεταρρυθμιστικό οίστρο και αδιάφορο για τις συνέπειες των αποφάσεών του, που λειτουργεί ως πολιτική αυθεντία.

Επενδύοντας τις αποφάσεις του με τεχνοκρατικό μανδύα προσχηματικά, θα αγνοήσει αρχικά τη δημόσια διαβούλευση και τις φωνές των Λαρισαίων για την 1η Στρατιά.

Στη συνέχεια, με τον ίδιο τρόπο -τον «τεχνοκρατισμό»- αγνόησε τα δεκάδες χιλιάδες σχόλια στο Open Gov για τον νόμο κατά των υπαξιωματικών. Δεν έδωσε καμία σημασία στις απόψεις των φορέων και των εκπροσώπων τους, ούτε στις τέσσερις διαδηλώσεις και στα συλλαλητήριά τους ούτε στις φωνές της αντιπολίτευσης. Αντίθετα, δεν άλλαξε τίποτα στον σχεδιασμό του κι έδειξε καθαρά ότι απαξιώνει όλη αυτήν τη δημοκρατική διαδικασία, την κοινωνική αντίδραση, τις διαδηλώσεις κι αποστρέφεται τον δημοκρατικό αντίλογο! Μάλιστα, δε δίστασε να ευχηθεί ειρωνικά «καλή τύχη» σε όσους αναζητήσουν δικαίωση στα δικαστήρια ως τελευταίο καταφύγιο των αδικημένων.

Ανεξήγητη απόφαση!

Η αλήθεια είναι ότι η απόφαση για το κλείσιμο της 1ης Στρατιάς δεν εξηγήθηκε ποτέ. Παρουσιάστηκε ως δήθεν τεχνοκρατική αναγκαιότητα, με μοναδικό στόχο να παρακαμφθούν οι αντιδράσεις, παρότι στην πράξη αποδυναμώνει καθοριστικά τον ρόλο της Λάρισας.

Το σύνολο των αρμοδιοτήτων, η επιχειρησιακή βαρύτητα και το προσωπικό της 1ης Στρατιάς μεταφέρθηκαν σε άλλες περιοχές, όπου οι εκεί στρατιωτικές αρχές ανωτατοποιήθηκαν και μετονομάστηκαν σε Ανώτατες Στρατιωτικές Διοικήσεις: της Θράκης, της Ηπείρου και Μακεδονίας, του Αιγαίου και της Ανατολικής Μεσογείου, καθώς και η ΑΣΔΥΣ.

Με τον τρόπο αυτόν, η Λάρισα και συνολικά η Θεσσαλία δεν απώλεσαν απλώς έναν ιστορικό στρατιωτικό σχηματισμό, αλλά παρακάμφθηκαν και στερήθηκαν τον θεσμικό ρόλο που τις διατηρούσε στο κέντρο των εξελίξεων, μετατρεπόμενες από στρατηγικό κόμβο σε απλό θεατή αποφάσεων, που πλέον λαμβάνονται αλλού.

Όσον αφορά τον οικονομικό αντίκτυπο στην πόλη, πρόκειται για ένα ακόμα βαρύ πλήγμα, που έρχεται να προστεθεί στις ήδη τεράστιες απώλειες που υπέστη η τοπική κοινωνία μετά τις καταστροφικές συνέπειες των θεομηνιών «Daniel» και «Elias». Σε μια περίοδο όπου η Λάρισα προσπαθεί ακόμη να σταθεί όρθια, η απομάκρυνση ενός ισχυρού θεσμικού και οικονομικού πυλώνα λειτουργεί σωρευτικά και υπονομεύει κάθε προοπτική ουσιαστικής ανάκαμψης.

Αυτός είναι ο λόγος που η υποστολή της σημαίας της 1ης Στρατιάς δεν πραγματοποιήθηκε δημόσια, με τις πρέπουσες τιμές και την παρουσία τοπικών φορέων! Ούτε οι ίδιοι δεν αντέχουν τις συνέπειες των αποφάσεών τους. Τυπικά, η τελετή «αναβλήθηκε» και η ημερομηνία της παραπέμφθηκε στις ελληνικές καλένδες, καθώς κανείς δε θα άντεχε να σταθεί παρών σε μια συναισθηματικά και ιστορικά βαριά τελετή υποστολής της σημαίας της 1ης Στρατιάς.

Γνωρίζοντας ότι η πόλη μας υποβαθμίζεται σαφώς, αποφασίστηκε ως δήθεν αντιστάθμισμα η μεταφορά της ΓΕΠΣ στη Λάρισα. Στην πραγματικότητα, πρόκειται για μια καθαρά επικοινωνιακή κίνηση, με στόχο να ρίξει στάχτη στα μάτια των Λαρισαίων.

Η ΓΕΠΣ διαθέτει υποπολλαπλάσιο προσωπικό και ουσιαστικά καμία επιχειρησιακή στρατιωτική αξία. Δεν αποτελεί επιχειρησιακό σχηματισμό, δε διαθέτει στρατιωτική ισχύ, ούτε ασκεί διοίκηση μονάδων, καθώς περιορίζεται σε ένα μικρό κλιμάκιο και ένα ολιγομελές επιτελείο, το οποίο δρα κυρίως μέσω εθιμοτυπικών επισκέψεων και ελέγχων τυπικού χαρακτήρα σε στρατόπεδα.

Σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να υποκαταστήσει τη θεσμική, επιχειρησιακή και ιστορική βαρύτητα -ούτε την αίγλη- της 1ης Στρατιάς. Χαρακτηριστικό είναι ότι διατηρήθηκε ακόμη και το έμβλημά της, ο ήλιος της Βεργίνας, αλλάζοντας απλώς οι τίτλοι, σε μια προφανή προσπάθεια να καμουφλαριστεί η αλλαγή και να αμβλυνθεί το βαρύ συμβολικό της αποτύπωμα.

Επιπλέον, όλα δείχνουν ότι πρόκειται για μια προσωρινή παρουσία, δεδομένου ότι η φυσική έδρα της ΓΕΠΣ είναι η Αθήνα και ότι, αργά ή γρήγορα, θα επιστρέψει εκεί, επιβεβαιώνοντας τον προσχηματικό χαρακτήρα της μεταφοράς της.

Μη αναμενόμενη είναι και η απουσία ουσιαστικής αντίδρασης από τους βουλευτές της συμπολίτευσης και τη Δημοτική Αρχή Λαρισαίων. Άπαντες φαίνεται να θεωρούν ότι ο κ. Δένδιας αποτελεί έναν ισχυρό «δελφίνο» για τη Νέα Δημοκρατία. Έτσι, αντί για δυναμική διεκδίκηση και καθαρές θέσεις για την πόλη μας, επιλέχθηκε η σιωπή και η πολιτική συνενοχή, με το βλέμμα στο εσωκομματικό μέλλον. Το προσωπικό συμφέρον των βουλευτών της ΝΔ και του δημάρχου μας, άφησε τη Λάρισα χωρίς φωνή απέναντι σε μια απόφαση που αυτονόητα την υποβαθμίζει.

Διότι όταν λαμβάνονται αποφάσεις που αλλάζουν τον θεσμικό και αναπτυξιακό ρόλο μιας πόλης, η αδράνεια των τοπικών εκπροσώπων -και όλων μας- δεν είναι ουδέτερη στάση. Είναι πολιτική επιλογή. Και στην προκειμένη περίπτωση, η ευθύνη της κυβέρνησης, του Νίκου Δένδια και η σιωπή των τοπικών αρχών βαραίνουν άμεσα το παρόν και το μέλλον της Λάρισας.

__________________
* Ο Γιάννης Παπαϊωάννου είναι απόφοιτος Σχολής Ανθρωπιστικών Επιστημών | Σπουδές στον Ελληνικό Πολιτισμό – BA in Greek Civilization και μέλος της γραμματείας Τομέα Άμυνας του ΠΑΣΟΚ.